Dat is wel erg gemakkelijk Jeroen!

Leuk woordgebruik, maar de bankensector is niet grondig gesaneerd; de regels zijn verscherpt en de bedragen c.q. percentages voor het aanhouden van kapitaal zijn verhoogd. Dat heeft geholpen, maar heeft de banken ook een tijdje verlamd, want kredietverstrekking stagneerde. De banken en de financiële wereld als geheel houden krampachtig vast aan het oude verdienmodel. Goedkoop geld van de ECB, hoge huizenprijzen en het minimaliseren van spaarrente heeft flink geholpen. Klanten blijven wel zitten, want wisselen van bank levert geen voordeel maar roept alleen maar een hoop gedoe op. De banken maken weer dikke winsten en wachten geduldig op het verhogen van de rente door de ECB, dan krijgen de klanten ook weer een beetje rente en de bank nog meer. Hoezo “de klant centraal”?

Het was geen zegen, maar noodzaak om de systeembanken te redden van een ondergang. Dat heeft de regering, en dus de belastingbetaler, goed gedaan. Helaas zitten we nog steeds met de gevolgen van deze ingreep opgescheept en nu met de huidige dreiging van een recessie kan het nog wel even duren. Hier in ons kleine landje zullen we het wel redden met onze systeembanken zoals de ING, ABN-AMRO en Rabo, maar je moet ze wel goed in de gaten houden, want het moet mij toch van het hart dat deze banken (en niet allen deze) nog steeds te vaak negatief in de pers staan. Jammer, want een echte sanering of hervorming van het bankenstelsel zou geholpen hebben. En zoals andere lezers opmerken, het zou een goede eerste stap zijn om de zaken- en investeringsbanken te scheiden van de particulier(spaar)banken en daarbij de systeembank functionaliteit terug te geven aan de DNB.  Als banken zo graag commercieel willen zijn en winsten willen uitkeren aan shareholders, dan moet de rol als systeembank afgezworen worden, dan kunnen ze gewoon failliet gaan of opgekocht worden zonder dat de belastingbetaler moet bij passen. Is dat ingewikkeld, nee, dat moet je gewoon willen en waar een wil is, is een weg.

Tegelijk licht er een gevaar op de loer, want het is niet de FinTech, maar de  Big-Tech of Data-Tech, die langzaam maar zeker stukjes van de particuliere markt afsnoepen. We weten allemaal wie bedoeld wordt. Ze halen banklicenties in Europa en gaan klanten die ze al aan zich gebonden hebben nog meer aan zich binden door een betere rente op een spaarrekening te bieden. Nog even en alle functies voor de particuliere klant worden aangeboden. Maar het levensgrote gevaar dat ontstaat is dat er een bankrun volgt op de bestaande (systeem)banken. Dit gevaar kan leiden tot het drastisch afkalven van het aantal particuliere klanten van banken. Gezegd mag worden dat ze daar wellicht niet vet van worden, maar toch, als al die klanten met hun rekeningen voor betalen, sparen en beleggen, verkassen en in het kielzog de verzekeringen en hypotheken, dan blijft er een kleine zakenbank over.

Gaat PSD2 de banken hierbij helpen? Welnu, in het geheel niet. De Big-Tech bedrijven hebben maling aan die regel, want ze hebben die wijsheid niet nodig. De data die ze hebben geeft genoeg info de klant op basis van zijn koop-, en straks ook nog betaalgedrag, perfecte aanbiedingen te kunnen doen. En het gedoe over “PSD2-me-not” kunnen ze gewoon negeren, want die klant is waarschijnlijk op een andere manier al klant van de Big-Tech.

Foutje FD!

Het is triest om in het FD te lezen dat FinTech de banken dood verklaart. Dit slaat de plank volledig mis. In het onderliggende artikel gebaseerd op een congres van Money 20/20 te Las Vegas wordt terecht ingegaan op FinTech en haar daden om functionaliteit van banken over te nemen.

De nadruk ligt dan op snelheid en gemak, dat is iets wat Millennials willen. Zij maken zich minder druk over allerlei regels en risico’s, dit in tegenstelling tot ouderen, die vaak vasthouden aan wat ze gewend zijn en nieuwe zaken veel langzamer oppakken. In die gevallen waar ze er al te oud voor zijn, lukt dat al helemaal niet en is iets waar FinTech ook wel eens over mag nadenken.

Wat is er eigenlijk aan de hand bij banken? Banken, die werken aan de toekomst en inspelen op nieuwe toepassingen met internet, websites en apps bevinden zich in een overgangssituatie. Zij moeten namelijk transformeren van productgericht naar klantgericht denken. Iets wat FinTech van het begin af aan al heeft gedaan. Hier hebben de banken een achterstand, maar is dit killing?

Overal zie je, ook in ons kikkerlandje, dat banken druk zijn met deze transformatie en ga er maar van uit dat ze intern bezig zijn om zich voor te bereiden op bijvoorbeeld de komst van PSD2. Banken hebben geld en nu hebben ze nog de klant, wel vaak een ontevreden klant, maar die klant loopt niet zomaar weg. O nee, los van gemak en snelheid wil de klant ook de zekerheid dat zijn geld goed en veilig ligt opgeslagen in de digitale kluis van de banken.

Die ontevredenheid daar moet aan gewerkt worden en dat zie je her en der ook gebeuren met leuke apps en contactloos betalen. Ook wordt er met FinTech startups en bestaande FinTech bedrijven in het huidige betalingsverkeer druk samengewerkt, dat is goed en dan moeten we niet gaan roepen dat de banken ten dode zijn opgeschreven, dit werkt polarisatie alleen maar in de hand. Foutje FD!

PSD2, wat kan de consument er mee?

PSD2, wat kan de consument er mee?

Op 23 oktober heeft Jeroen Dijsselbloem het PSD2 wetsvoorstel ingediend. RADAR (Antoinette Hertzenberg) vond het interessant genoeg om hier aandacht aan te schenken. Het raakt namelijk ook de consument, de gewone man of vrouw, en die weten nog van niets. Het wordt dus tijd om PSD2 eens voor het voetlicht te brengen.

Uit interviews blijkt dat het publiek er nog niets van snapt en als je doorvraagt, dan wil men eigenlijk ook niet dat je aan hun privacy gevoelige data mag komen. Wat voor baat heb je er bij? Of komen op deze wijze de bedrijven alleen maar aan jouw persoonsgegevens en/of kunnen ze leuke producten met korting aanbieden?  De ACM stelt dat als je geen gebruik maakt van PSD2 producten, je er niet op achteruit mag gaan! Dit zal nog lastig worden, want voordeel wordt altijd geboden.

 

Het was een interessant gesprek bij RADAR, Gijs Boudewijn (Betaalvereniging) en Bart Jacobs (Radboud Universiteit) kwamen aan tafel  om uitleg te geven over PSD2.

Gijs legde uit dat  het is bedacht door “Brussel” om meer vernieuwing en concurrentie in de markt te brengen en dat alles op een veilige manier. Dit wil men bereiken door bank- en betaalrekeninggegevens verplicht open te stellen aan FinTech-achtige partijen, die dan wel een vergunning moeten hebben en op deze wijze meer en nieuwe innovatieve diensten in concurrentie met de banken kunnen aanbieden. Natuurlijk kan dit alles alleen als de klant dat wil, want PSD2 is niet verplicht. Wat hier vergeten wordt te melden is dat de banken onderling ook de mogelijkheid krijgen om nieuwe innovatieve diensten, net als FinTech bedrijven, op basis van PSD2 aan te bieden. De concurrentie zal dus niet alleen met FinTech, maar ook tussen banken onderling “uitgevochten” moeten worden en die zullen ook aan dezelfde spelregels moeten voldoen!

In het kader van de privacy zal nog bepaald moeten worden hoe ver bedrijven op basis van PSD2 mogen gaan.  In de algemene voorwaarden van banken en FinTech zal opgenomen moeten worden wat zij met onze gegevens willen doen, zoals het opslaan, analyseren en doorspelen aan derden. Mogen ze naast het analyseren van onze gegevens om ons een goed advies te kunnen geven, ook onze gegevens aan derden doorspelen, die ons dan weer een gerichte offerte of aanbieding van hun product kunnen sturen? Niet iedereen zal dit willen! Het wordt dus zeer belangrijk om hier aandacht aan te besteden. Toch lezen we de algemene voorwaarden over het algemeen slecht of helemaal niet. Dat wordt lastig. Hopelijk zal de nieuwe privacy wetgeving (mei 2018) hierbij helpen. Deze wetgeving komt “boven” de PSD2 te hangen, dus eerst aan de wetgeving voldoen en pas daarna mag een bedrijf producten op basis van PSD2 aanbieden.

Welke opties kunnen we als consument de bedrijven geven? Ze mogen onze gegevens:

– alleen lezen of

– lezen en bewaren voor analyses of

– lezen, bewaren, analyses en eigen producten aanbieden

– of lezen, bewaren, analyses en doorgeven aan derden, die dan weer hun producten kunnen aanbieden.

Dit zal duidelijk in de spelregels vastgelegd moeten worden, deels in wetgeving en deels in de algemene voorwaarden van elk bedrijf. De consument moet eenvoudig kunnen “aankruisen” wat mag en niet mag.

Intrekken van je PSD2 toestemming.

Heb je eenmaal toestemming gegeven aan een bank of bedrijf om jouw gegevens bij een andere bank te lezen en je wilt dit niet langer toestaan, hoe weet je dan zeker dat alle gegevens niet meer gebruikt en ook verwijderd worden uit de datastromen van het betreffende bedrijf? Intrekken van je toestemming op zich is simpel, maar hoe controleer je dat de data ook wordt stilgelegd en verwijderd? De ACM denkt er aan om de controle hierop toe te voegen aan de accountancy controle, deze partij gaat toezien dat jouw data uit de datastromen wordt verwijderd en dat de data ook daadwerkelijk gewist wordt;  dit zal ook in de nieuwe privacy wetgeving meegenomen moeten worden.

Hacken.

Zit er een verhoogd gevaar in PSD2 diensten, die een FinTech bedrijf ons gaat aanbieden?

Wat als er gehacked wordt en je rekening wordt leeggehaald? De procedure is dat de bank eerst het geld terugplaatst op de rekening en vervolgens verhaal gaat halen bij de derde partij die de fout heeft gemaakt.  Dit zal om nauwe samenwerking vragen tussen de banken en FinTech bedrijven.

Vergunning geldig in Europa.

Alle bestaande en nieuwe marktpartijen moeten voor PSD2 een vergunning aanvragen, in Nederland bij de DNB, maar dit mag ook in een ander land binnen de EU. Heb je een vergunning in bijvoorbeeld Griekenland, dan is deze ook geldig in alle andere landen van Europa. Eén vergunning in één land van Europa is dus voldoende en dan kan je met PSD2 aan de slag en klanten een dienst in bijvoorbeeld Nederland aanbieden.

Zijn  bedrijven als Google en Apple een gevaar?

Deze bedrijven beschikken over grote hoeveelheden data, en zij kunnen met een PSD2-vergunning alle gegevens, die ze van jou hebben, koppelen aan jouw financiële gegevens. Op deze wijze kunnen ze een nog nauwkeuriger profiel van jou samenstellen, hetgeen weer de basis vormt om aan jou speciale aanbiedingen te kunnen doen. Ook zij zullen zich aan de nieuwe privacy wetgeving moeten onderwerpen.

Pincode.

Een heikel punt in dit alles vormt onze pincode. We hebben geleerd dat we deze nooit en te nimmer mogen afgeven aan een ander. Welnu voor de aanbieders op basis van PSD2, die jouw gegevens mogen lezen bij banken, want je gaf er toestemming voor, is het noodzakelijk dat ze over jouw pincode gaan beschikken. Zij kunnen anders niet in jouw naam de bank benaderen om jouw rekeninggegevens te kunnen lezen. Dit wordt lastig om te begrijpen. Nu niet en straks wel? Misschien is het beter om deze party een machtiging te geven?

Silent Party.

Als PSD2 niet verplicht is en je wilt er dus niet aan deelnemen, hoe voorkom je dan dat jouw gegevens niet via datastromen toch worden doorgespeeld aan derden, omdat diegene aan wie je iets betaalt wel deelneemt aan PSD2? Je bent dan een zogenaamde stille oftewel Silent Party in dit geheel. Kun je dit voorkomen? Nee, nu niet! Dit kan alleen via wetgeving geregeld worden, dus zal de nieuwe privacy wetgeving hier aandacht aan moeten besteden.

Inval bij de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB)

Tja, je kon er op wachten, PSD2 heeft hier al 18 maanden vertraging opgelopen, we praten er voortdurend over en als er niets gebeurt, zal het nog wel even duren en dat zullen de banken wel prima vinden, want het is best een klus om te voldoen aan deze nieuwe Europese regelgeving.

Maar is dat een geldig excuus om intussen een vertraging van anderhalf jaar op te lopen, of is er meer aan de hand? De vraag waarom dit zo lang moet duren is dan ook terecht en dus gaat de Europese commissie op onderzoek uit.

Het is dan ook niet verbazend , dat de Europese commissie een inval doet bij de NVB (Nederlandse Verenging van Banken). Hebben de banken bij de NVB als wolven zitten huilen en samen gespannen om de invoering zo lang mogelijk te vertragen? Want op extra concurrentie en extra werk zitten ze niet te wachten. Daarenboven is er natuurlijk de FinTech die met de invoering van PSD2 (Payment Service Directive 2), een nieuwe regeling voor het betalingsverkeer, meer armslag krijgt en dus een steeds grotere bedreiging voor de gevestigde orde gaat vormen.

Banken weten al geruime tijd dat de invoering per 13 januari 2018 gepland staat en per direct van kracht wordt. De vertraging is intussen al opgelopen tot 18 maanden. Je hoort de banken niet klagen, nee het is moeilijk, moeilijk, dus daar moeten we nog eens goed naar kijken, is hun reaktie.

De grote jongens en de DNB zijn er druk mee, Europees werd het opgepakt. Commissies alom. Ook in Nederland zijn FinTech, de DNB en ook de Betaalvereniging er druk mee. Conferenties worden druk bezocht en de banken, DNB en de Betaalvereniging zijn altijd stevig vertegenwoordigd. Steeds wordt PSD2 netjes uitgelegd en dat het bedoeld is om de concurrentie tussen banken te vergroten.

Mooie conceptuele plaatjes worden getoond, zo zou het kunnen werken, maar daar blijft het bij. Ja, we zitten in allerlei overleg, de Berlingroep bijvoorbeeld, we werken er aan! Duitsland loopt voorop, in UK hebben we het Openbanking project, maar in Nederland blijft het stil.

Het lijkt erop dat de banken hun kaarten tegen de borst houden, want openheid speelt concurrentie in de kaart en zeker ook FinTech die daar dan op kan inspringen. Navraag geeft aan dat ze er defensief en offensief mee bezig zijn, dat zal ook wel moeten, maar deze afwachtende houding leidt dus sowieso tot vertraging en dat vinden ze wel best. Ze beseffen maar al te goed dat op het moment dat je vervolgens tot een standaard komt, je er ook aan moet voldoen. En dat is een klus, die elke bank moet uitvoeren en in de huidige wereld van oude systemen en alle andere veranderingen is dat best een hele opgave, maar wees daar dan duidelijk over, dan weten we waar aan toe zijn.

Duidelijk is dat de concurrentie, FinTech en de bestaande Payment Service Providers, hierdoor benadeeld worden. Het zou een goede zaak zijn als de NVB of DNB een partij aanwijzen om een standaard te ontwikkelen, daar kunnen we dan allemaal gebruik van maken.

Om de vertraging nog even een duw te geven worden de AFM, ACM en AP erbij gehaald en ook de DNB speelt een belangrijke rol om licenties uit te geven. Terecht! Natuurlijk moet er veel geregeld worden, maar dat ontslaat je niet van de plicht om op tijd aan Europese wetgeving te voldoen.

Parallel aan de papierwinkel kunnen techneuten intussen een standaard (API) ontwikkelen. Met het huidige betalingsverkeer is er al ruime ervaring opgedaan om één of enkele standaard API’s te ontwikkelen. Het zit ‘m inderdaad vooral aan de kant van de banken die gegevens moeten opleveren aan de vragende partij.

Blijft natuurlijk de onderliggende vraag hangen: waar zijn de banken bang voor?  Wat gaan klanten doen? Welnu, alle klanten met een enkele betaalrekening en één spaarrekening, die blijven gewoon zitten en dat is de meerderheid. Ze zouden goed in kaart moeten brengen welke klanten belang hebben bij de invoering van PSD2, wat kun je er mee? Alle banken kunnen hetzelfde ermee, dus concurrentiebevorderend? Ik weet het niet, maar het is wel zaak dat je de vraag van buiten om klant- en rekeninggegevens te leveren aan kunt! Eén ding is zeker, als de banken hun dienstverlening hier niet op aanpassen, dan kunnen ze het wel vergeten en nemen de concurrentie en FinTech het over!

 

 

How about Fintech and her future?

Financial Technology is it a hype and just passing by? Banks are doing their best to keep up with the pace and so far are able to keep the customer satisfied; but will they be able to meet the pace of changes initiated by FintTech?

Banks are busy with their internet and their apps are already present in the war for customers choice. So far they are doing well. We don’t see customers move away or new internet banks successfully stepping in. The KNAB-bank and MoneyYou are still small, Bunq is starting up and you can share paying the bill in restaurants or transfer some money after selling something to me or you, using IDeal,  nice but nothing special and still depending on “old” payment systems. Real banking for FinTech is still far away because when you fully want to service your customers as a bank you need a banking license with all the new work that comes along, like regulations, the national bank (DNB) Financial authorities (AFM), RISK-management and so on, this requires a special organisation like a bank so we are back where we started and this is not what the FinTech like Google, Apple, bol.com and so on want. Not yet.

So what’s left. Of course large FinTechs with lots of data about customers can start something like banking, possibly first only on a small scale like ApplePay or starting a cooperation with a bank is an option. Parties have discussed this in the past but so far no results.

Banks with knowledge of customers behaviour are legally not allowed to use this data for commercial activities. In the past banks have been criticised for this (ING). Maybe we should reconsider this? Fintech like Facebook, Apple do this already so why don’t we allow banks to do the same?

At the moment the large FinTechs are doing cross-selling easily and offer customers all kinds of stuff they might need (or not). Banks do some cross-selling but only between own products.

Fintech without a large customer base will have a hard time starting up a business with only banking functionality like payments, saving and lending. Just criticising the bank is not enough, the customer might agree but will not move over to you just because of some criticism. Nowadays customers still feel comfortable with their own and old bank. As a FinTech you will always need a solid back-up as a financial organisation that’s steady as a house.

So FinTech can do some additional banking when you have a good product like payments and a customer base of your own. New or additional banking functionality introduced by new FinTech can and will be easily copied by the banks, so they keep their customers happy and out of the FinTech corner?